Βεγγάζη: η ιστορία κύκλους κάνει

απο εδω

Περίεργους κύκλους κάνει η ιστορία στη Bεγγάζη, όπου εκτυλίχθηκε η αιματηρή επίθεση της Tρίτης εναντίον του αμερικανικού προξενείου. Oταν στις 17 Φεβρουαρίου του 2006 πλήθη ισλαμιστών πολιόρκησαν το ιταλικό προξενείο της πόλης, η απάντηση των δυνάμεων ασφαλείας του Mουαμάρ Kαντάφι ήταν συντριπτική: άνοιξαν πυρ, σκοτώνοντας 14 διαδηλωτές. Oι ισλαμιστές είχαν συγκεντρωθεί στο προξενείο διαμαρτυρόμενοι για την επιλογή του Iταλού βουλευτή Pομπέρτο Kαλντερόλι να εμφανιστεί δημοσίως με μπλούζα στην οποία ήταν τυπωμένα τα διαβόητα σκίτσα του Mωάμεθ. Tα σκίτσα αυτά, δημοσιευμένα κατόπιν ειδικού διαγωνισμού στη δανέζικη εφημερίδα Γιούλαντς Πόστεν παρουσίαζαν τον Mωάμεθ με τρόπο που κάποιοι μουσουλμάνοι θεώρησαν βλάσφημο. Πέντε χρόνια αργότερα, στις 17 Φεβρουαρίου 2011, οργανώθηκε στη Bεγγάζη η πρώτη διαδήλωση της εξέγερσης που έμελλε να ανατρέψει τον Mουαμάρ Kαντάφι. Eνώ οι εξεγερμένοι στην Tρίπολη ζητούσαν δικαιοσύνη για τα εκατοντάδες θύματα της σφαγής στις φυλακές Aμπού Σαλίμ, η εναρκτήρια διαδήλωση της Bεγγάζης προγραμματίσθηκε την ημερομηνία εκείνη, εις μνήμην των ισλαμιστών θυμάτων του ιταλικού προξενείου. Oι σαλαφιστές ισλαμιστές ήταν εξαρχής δυναμικό στήριγμα της εξέγερσης εναντίον του Kαντάφι, χωρίς αυτό να αποθαρρύνει τη στενή δυτική υποστήριξη προς τους αντάρτες, για την οποία εργάστηκε και ο δολοφονηθείς Aμερικανός πρέσβης Kρις Στίβενς.

Στη χωματερή Ελλάς... τα «κουρεμένα» ελληνικά ομόλογα

Της Ζέζας Ζήκου Παρ’ όλες τις θριαμβολογίες για την επιτυχή έκβαση της αναδιάρθρωσης του ελληνικού χρέους, η επόμενη μέρα είναι «μαύρη» για τις ελληνικές τράπεζες, τα ασφαλιστικά ταμεία, τους 11.000 ιδιώτες κατόχους, τα πανεπιστήμια και τα νοσοκομεία, δηλαδή για όλους τους κατόχους των ομολόγων του Ελληνικού Δημοσίου. Ποιος ο λόγος να αντιμετωπιστούν όλοι αυτοί που ήταν υποχρεωμένοι να δανείζουν το κράτος μας ως ίσα κι όμοια με τους «τζάμπα» τραπεζίτες (ιδίως της Βόρειας Ευρώπης) και τα hedge funds που επέλεγαν να αγοράζουν ελληνικά ομόλογα; Οι «τρύπες» που άφησε το «κούρεμα» των ομολόγων στις ελληνικές τράπεζες θα ξεπεράσουν τα 26 δισ. ευρώ, ποσό που θα πρέπει να καλυφθεί με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, καθώς κρίνεται η επιβίωσή τους. Είναι τόσο κρίσιμο το θέμα της ανακεφαλαιοποίησης των τραπεζών και προκειμένου να αποφευχθεί η πολιτική κριτική, η κυβέρνηση αποφάσισε να μην το περάσει από τη Βουλή, αλλά να εγκριθεί με Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου που θα γίνει μόνο από το Υπουργικό Συμβούλιο και συγκεκριμένα με Πράξη του Υπουργικού Συμβουλίου. Με βάση την ισχύουσα νομοθεσία, το ελάχιστο ποσοστό συμμετοχής των ιδιωτών μετόχων στις επερχόμενες αυξήσεις κεφαλαίου, για την αποφυγή της άμεσης κρατικοποίησης, θα είναι τουλάχιστον 10%. Οι μεγαλομέτοχοι των τραπεζών ασκούν αφόρητες πιέσεις στην κυβέρνηση ώστε να διασφαλίζονται μεν τα συμφέροντα του Δημοσίου, αλλά και να παρέχονται σαφή κίνητρα στους ιδιώτες μετόχους, που φτάνουν τις 700.000, για συμμετοχή στις αυξήσεις κεφαλαίου που θα διενεργηθούν. Με τον τρόπο αυτό, τα πιστωτικά ιδρύματα θα παραμείνουν στον έλεγχο του ιδιωτικού τομέα, με την προοπτική επιστροφής της κρατικής βοήθειας που υπολογίζεται ώς και 50 δισ. ευρώ, σε εύλογο χρονικό διάστημα (π.χ. 5 χρόνια). Οι υπόλοιποι χαμένοι επέλεξαν τον δρόμο της σύγκρουσης με την Τράπεζα της Ελλάδος. Σύμφωνα με καταγγελίες Νομικών Προσώπων Δημοσίου Δικαίου (ΝΠΔΔ), όπως το ΤΕΕ, το Ογκολογικό Νοσοκομείο «Αγιοι Ανάργυροι» και η Σύνοδος Πρυτάνεων, η Τράπεζα της Ελλάδος μετέφερε, μέσα στο 2012, διαθέσιμα κεφάλαιά τους στο κοινό κεφάλαιο του νόμου 2469/14/3/1997 (ΦΕΚ 38/Α΄), τα επένδυσε σε ομόλογα του ελληνικού Δημοσίου και, στη συνέχεια, τα «κούρεψε». Ετσι, το κατατεθειμένο κεφάλαιο του ΤΕΕ, που μέχρι και τις 9.3.2012 ανερχόταν στα 2.781.569,43 ευρώ, μειώθηκε στις 12.3.2012 στα 850.621,87 ευρώ. Οπως καταγγέλλουν οι φορείς αυτοί, η ΤτΕ προχώρησε σε αυτές τις επιλογές «χωρίς τη βούλησή τους, εν αγνοία τους και πλήττοντας την ταμειακή επάρκειά τους για την κάλυψη τακτικών δαπανών». Μήνυση κατά του διοικητή Γιώργου Προβόπουλου αποφάσισαν να υποβάλουν η Ομοσπονδία Νοσοκομειακών Γιατρών Ελλάδος (ΟΕΝΓΕ) και ο Πανελλήνιος Ιατρικός Σύλλογος (ΠΙΣ), αγνοώντας τις διαβεβαιώσεις του υπουργού Υγείας Ανδρέα Λοβέρδου ότι θα καλυφθούν οι απώλειες των αποθεματικών των νοσοκομείων μετά το «κούρεμα». Κάνουν λόγο για «άγρια περικοπή των αποθεματικών που διατηρούσαν τα νοσοκομεία στην ΤτΕ», επισημαίνοντας ότι αυτό θα έχει «σοβαρές επιπτώσεις στην περίθαλψη των ασθενών, πολλοί εκ των οποίων θα κινδυνεύσουν από την έλλειψη υλικών λόγω της οικονομικής ασφυξίας που προκαλείται στα νοσοκομεία της χώρας». Δραματικές καταστάσεις βιώνουν και τα ελληνικά πανεπιστήμια και λόγω του «κουρέματος» των αποθεματικών τους στο PSI και τα σοβαρά προβλήματα θέτουν εν αμφιβόλω τη λειτουργία τους. Σύμφωνα με τα στοιχεία που δόθηκαν, από τα 120 εκατ. ευρώ που είχαν σε καταθέσεις στην Τράπεζα της Ελλάδος, για τις λειτουργικές τους ανάγκες, 17 πανεπιστήμια της χώρας, σήμερα έχουν μείνει 33 εκατ. ευρώ, ενώ έξι ΑΕΙ έχουν μηδενικούς λογαριασμούς.

Μάλιστα... κύριε Πρωθυπουργέ!

Της Ζέζας Ζήκου Κάθε φορά που ακούω τον Πόουλ Τόμσεν θυμάμαι την ιντριγκαδόρικη τηλεοπτική σειρά του BBC «Μάλιστα, κύριε Πρωθυπουργέ»! Η παραληρηματική ομιλία του κ. Τόμσεν στην προχθεσινή ομιλία του στο ιστορικό Πανεπιστήμιο LSE για ακόμη μια φορά κατήγγειλε το πολιτικό σύστημα της Ελλάδας πως ευθύνεται για το «ναυάγιο» της πολιτικής του Μνημονίου. Δεν την εφάρμοσαν εκεί στην Ελλάδα, είπε. Γιατί, όμως, η κυβέρνηση Παπανδρέου δεν εφάρμοσε το Μνημόνιο, αυτό που υπέγραψε; Ποιον κορόιδευε τελικά; Γιατί το πολιτικό σύστημα έκανε πίσω; Επειδή τη συνταγή του Μνημονίου την επέβαλαν το ΔΝΤ, η ΕΚΤ, η Κομισιόν; Οχι, βέβαια. Η παταγώδης αποτυχία της κυβέρνησης Παπανδρέου/Βενιζέλου να ελέγξουν το «βαθύ κράτος» έχει μεταφέρει όλο το κοινωνικό και οικονομικό βάρος της προσαρμογής του Μνημονίου στον ιδιωτικό τομέα, ο οποίος ευλόγως συνεχίζει να καταρρέει. Η αποτυχία είναι κυρίως πολιτική. Η «κρίση του αιώνα» που βιώνουμε μπορεί να αντιμετωπιστεί ως ευκαιρία για να ασχοληθούμε με την ουσία της πολιτικής και να απορρίψουμε το δίλημμα «Μνημόνιο ή χρεοκοπία» που ετέθη ως φλέγον αξιακό ζήτημα της «σωτηρίας» της χώρας. Η χώρα στην οποία θα ζήσουμε θα είναι διαφορετική από εκείνη που γνωρίζαμε. Με αυτή την έννοια, περισσότερο από οτιδήποτε άλλο, το ιστορικό νόημα της τρέχουσας περιόδου μπορεί να συνοψισθεί στην προώθηση της παραγωγικής ανταγωνιστικότητας με την υποτίμηση του βιοτικού επιπέδου εις βάρος των οποιωνδήποτε κοινωνικών κατακτήσεων και αδιαφορώντας για την επιβίωση της κοινωνικής συναίνεσης, μας λέει ξανά και ξανά ο κ. Τόμσεν. Το στέλεχος του ΔΝΤ έθεσε επιτακτικά θέμα νέων περικοπών στους μισθούς του ιδιωτικού τομέα, προβάλλοντας το γνωστό πλέον επιχείρημα ότι απαιτείται σημαντική μείωση του μισθολογικού κόστους στην Ελλάδα, προκειμένου να καταστεί η οικονομία της ανταγωνιστική! Είναι προφανές ότι η τρόικα ζητεί πλέον ξεκάθαρα την περαιτέρω μείωση των μισθών στην Ελλάδα ώστε να προσεγγίσουν τα όρια της Βουλγαρίας, της Ρουμανίας και άλλων βαλκανικών χωρών που είναι γειτονικές και οι οικονομίες τους θεωρούνται «ανταγωνίστριες» της ελληνικής. Ηδη με τις πρόσφατα νομοθετηθείσες περικοπές, οι οποίες φθάνουν σε ποσοστό το 22%, ο μεικτός κατώτατος μηνιαίος μισθός στον ιδιωτικό τομέα διαμορφώνεται σε 586,08 ευρώ και το μεικτό κατώτατο ημερομίσθιο στα 26,18 ευρώ. Για τους νέους κάτω των 25 ετών η μείωση είναι μεγαλύτερη, καθώς φθάνει το 32%, με αποτέλεσμα ο μεικτός μηνιαίος βασικός μισθός τους να διαμορφώνεται στα 510,95 ευρώ και το ημερομίσθιο στα 22,83 ευρώ. Με βάση τις παραπάνω μειώσεις, αυτή τη στιγμή οι κατώτατες καθαρές αποδοχές, δηλαδή τα ποσά των μισθών που λαμβάνουν στο χέρι οι εργαζόμενοι μετά την αφαίρεση των κρατήσεων για φόρους μισθωτών υπηρεσιών και ασφαλιστικές εισφορές, βρίσκονται σε επίπεδα χαμηλότερα των 500 ευρώ τον μήνα! Να επισημανθεί ότι περίπου 68.000 μικρομεσαίες επιχειρήσεις σταμάτησαν τη λειτουργία τους το 2011 σε σύγκριση με το 2010, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΣΕΕ, που συνεχίζει το πρόγραμμα δωρεάν συμβουλευτικής υποστήριξης «Υπηρεσίες Υποστήριξης Μικρομεσαίων Εμπορικών Επιχειρήσεων». Είναι προφανές ότι οι πολύ μικρές και μικρές επιχειρήσεις της χώρας μας βρίσκονται αντιμέτωπες με έναν πρωτοφανή συνδυασμό από κρίσιμα προβλήματα (έλλειψη ρευστότητας, μείωση της ζήτησης, αστάθεια επιχειρηματικού / επενδυτικού περιβάλλοντος, αύξηση κόστους λειτουργίας, αύξηση βραχυχρόνιων υποχρεώσεων, κατάρρευση της εμπιστοσύνης στην εγχώρια αλλά και τη διεθνή αγορά κ.λπ.), με άμεση συνέπεια τη διακινδύνευση όχι μόνο της ανταγωνιστικότητάς τους αλλά της ίδιας τους της βιωσιμότητας, αναφέρει η ΕΣΕΕ σε ανακοίνωσή της. Δυστυχώς η Αργεντινή δεν έγινε καλύτερη μετά την πρόσφατη χρεοκοπία της, ούτε η Ελλάδα μετά τις παλαιότερες: το 1893 ακολούθησε το καταστροφικό 1897, το 1932 παλινόρθωση και δικτατορία· υπάρχει κίνδυνος όχι μόνο «να μην τελειώσει η μεταπολίτευση» αλλά να συνεχιστεί με χειρότερη μορφή. Σωτήριο θα ήταν να ξεφύγουμε από τον εθνικό αυτισμό που αποδίδει όλα τα κακά (εμφυλίους, δικτατορίες, ήττες, χρεοκοπίες) στους ξένους και να δεχθούμε ως αντικειμενική την αποτίμησή τους για τη θλιβερή κατάστασή μας.